GO | NO GO #121: Een wilde wunderkammer

Gaan of niet gaan: dat bepaal je zelf. Wij geven je – met een kritische blik – tips voor tentoonstellingen. Deze keer flaneren we over de elegante Herengracht, op naar het Cromhouthuis voor de tentoonstelling ‘Wild. Tekeningen naar het leven’.

Tegenwoordig zijn we allemaal een beetje wereldburger. Een goed geprijsd vliegticket brengt je zo naar de andere kant van de wereld en mocht dat toch te duur zijn, hoef je alleen National Geographic aan te zetten om te horen hoe een panda in China zich die dag voelt. Maar vroeger – en dan echt vroegâh, in de zeventiende eeuw – wisten maar weinigen hoe een papegaai of een leeuw eruit zag. Dat veranderde langzaam met de handel via zeeschepen, al duurde het wel tot de negentiende eeuw dat de eerste dierentuinen in Nederland werden geopend. Toen kon je opeens net als kunstenaar Jan van Essen (1854-1936) elke dag met de tram naar Artis om daar naar de maraboes te kijken (zie afbeelding hieronder). Zoals dat gaat met alles wat new and shiny is, kregen mensen geen genoeg van het (letterlijke) aapjes kijken. Kunstwerken met dieren waren al in de zeventiende eeuw razend populair bij verzamelaars; je kon in elk statig grachtenpaleis een hele reeks exotische (en ook minder exotische) beesten vinden, getekend of geschilderd aan de muur dan.

Cromhouthuis - Wild. Tekeningen naar het leven
Links: Aert Schouman, ‘Pluimvee op een erf’, 1725-1792, tekening, via Amsterdam Museum | rechts: Jan van Essen, ‘Tekening van een mariboe’, 1886

De tentoonstelling Wild laat tekeningen uit de zeventiende tot en met negentiende eeuw zien. Geen mensen of landschappen, maar alleen wilde dieren – waar we ook voor het gemak wat grazende koeien en mollige kalkoenen toe rekenen. Bij je bezoek aan het Cromhouthuis krijg je bovendien een twee-voor-de-prijs-van-één ervaring; de expositie loopt deels door in de grandioze stijlkamers van het museum, waarbij in vergelijking onze appartementen net gebruikte cornflakesdozen lijken. Glamour aan de grachtengordel, zoals je dat alleen in Amsterdam ziet. Alsof het allemaal niet decadent genoeg is, heeft het statige Cromhouthuis ook nog eens een make-over gekregen door stylisten-collectief The Wunderkammer, die de tentoonstelling hebben aangevuld met opgezette dieren en vitrines met exotische objecten.

+ | De supersterren van deze tentoonstelling zijn natuurlijk de tekeningen, maar je zou er bijna aan voorbij lopen! Achter twee gesloten deuren – weliswaar voorzien van een bordje waarop we lezen dat we echt binnen mogen komen – hangen de kunstwerken in donkere kamers. Dit is heel praktisch: kunst op papier is bijzonder kwetsbaar, dus moeten de werkjes lekker in het duister chillen. Bijkomend voordeel is dat deze presentatie meteen een hele experience wordt. Het voelt alsof we achter de schermen mogen kijken en exclusieve toegang krijgen tot het depot. Doordat het in het Cromhouthuis niet zo druk is als in bijvoorbeeld de musea op Museumplein, kan het voorkomen dat je helemaal alleen in deze schatkamertjes staat. Om het nog wat meer bijzonder te maken, hebben we – op ferm aanraden van de gastvrouw achter de kassa – de audiotour aangezet. Deze is ingesproken door Haig Balian, voormalig directeur van Artis, die een waanzinnig lekker stemgeluid en dito Brits accent blijkt te hebben. Een mini-kunstcollege klonk zelden zo smooth.

Wild Cromhouthuis De KunstmeisjesInstallatieshot van de presentatie door The Wunderkammer in de tentoonstelling, via Amsterdam Museum.

– | Wij werden enthousiast toen we hoorden dat The Wunderkammer de tentoonstelling heeft aangekleed. Helaas doet onze uiteindelijke ervaring de naam van de tentoonstelling niet echt eer aan: we waren er niet wild van. Bij een tentoonstelling over tekeningen van exotische beesten klinkt een serie opgezette dieren neerzetten goed; het is een beetje alsof we een ticket naar de jungle hebben geboekt. Maar er bestaat zoiets als too much of the good stuff. Want hot damn, we weten niet waar we moeten kijken, noch waar de presentatie begint of eindigt. Van kroonluchters met fazanten tot kleine vogeltjes in elke vitrine, en een enorme zwaan die in een krappe hoek is geplaatst – het is alsof een taxidermist een faillissementsuitverkoop heeft georganiseerd en wij door alle rommel op zoek moeten gaan naar de verborgen parels. Die is er wel: het topstuk – naast de tekeningen in de schatkamers – is een volledig skelet van een leeuw uit de zeventiende eeuw. Geen echt ‘opgezet’ dier, maar wel prachtig passend bij de tekeningen. We krijgen weer dat ‘achter de schermen’-gevoel, nu in het depot van een natuurhistorisch museum. Dit skelet is echter geen toevoeging van The Wunderkammer. Dat is dan wel een beetje Wunderjammer.

Hoe lang doe je er over? | 30 – 60 min.

Expert level | Beginners | Gevorderden | Crazy pro

Meer weten | We zijn een beetje kritisch over de hoeveelheid opgezet gedierte in het museum, maar onze stemming slaat radicaal om zodra we in de museumwinkel staan. Daar komt de meest gretige ekster in ons allemaal naar boven en willen we ook ons eigen huis volledig volhangen met kevers in lijsten en opgezette flamingo’s. Neem een kijkje op de website van The Wunderkammer (met webshop) en oordeel zelf.

De tentoonstelling ‘Wild. Tekeningen naar het leven’ is t/m 26 augustus 2018 te zien in het Cromhouthuis. Meer informatie: https://www.cromhouthuis.nl/tentoonstellingen/wild-tekeningen-naar-het-leven


Tekst: De Kunstmeisjes (Mirjam Kooiman, Nathalie Maciesza en Renee Schuiten-Kniepstra).

Cover: Hendrick Goltzius, Een zittende Drentse patrijshond, ca. 1597, via Amsterdam Museum.

 

Advertenties

Further Projects