REVIEW | Rhythm & Roots | Tropenmuseum | ****

De Kunstmeisjes nemen je mee in de Amsterdamse kunstscene: welke tentoonstelling is een bezoekje waard (of juist niet), en waarom? Elke twee weken bespreken we iets nieuws, van historische schilderijen tot hedendaagse installaties. Vandaag: ‘Rhythm & Roots’ in het Tropenmuseum.

We beginnen met een tip: neem je muziekoordopjes mee als je naar ‘Rhythm & Roots’ gaat, want je zal ze nodig hebben! Het uitgangspunt van deze expositie is hoe zwarte cultuur de westerse muziekgeschiedenis in grote mate heeft gevormd. De ‘roots’ van veel muziekstijlen liggen immers in Afrika. Nathalie: ‘Deze tentoonstelling begint vrij confronterend. In de eerste zaal zien we onder andere een graphic waarin de slavenhandel in de loop der eeuwen wordt verbeeld. Het is goed dat we hierdoor even stilstaan bij dit deel van onze wereldgeschiedenis.’ Renee: ‘De citaten die her en der hangen zorgen ook voor de nodige context. Bijvoorbeeld dat van Nina Simone: “Jazz is a white term to define black people. My music is black classical music.” Dit is niet alleen een mooi citaat op zich, maar doet ons ook beseffen hoe dominant het westerse (hokjes)denken is.’ Wanneer we de eerste expositieruimte uitlopen, verandert de toon echter aanzienlijk: de tentoonstelling is vrolijk, interactief en een walhalla voor alle muziekliefhebbers.  

1-2

‘Rhythm & Roots’ is opgebouwd door middel van felgekleurde wandjes die je op chronologische wijze door de muziekgeschiedenis van de twintigste eeuw meevoeren. Renee: ‘I’m black and proud!’ Nathalie: ‘Said the whitest girl ever…’ Renee: ‘Haha, nee! Ik zie James Brown, en zijn cape!’ Als we de tentoonstelling in één woord zouden moeten omschrijven, is dat ‘interdisciplinair’. We zien uitvergrote zwart-witfoto’s van muziekiconen, videofragmenten van optredens en interviews, en collectors items als de eerdergenoemde cape van James Brown en het jasje van Elvis Presley. Emma: ‘Deze tentoonstelling is ook echt voor jong en oud. In het midden staat een plateau waar je het geluid van verschillende percussie-instrumenten kan horen door op trommels te slaan. Een dozijn kinderen heeft zo te zien de tijd van hun leven.’ Renee: ‘Wil jij ook even trommelen, Em?’ Emma: ‘Houd mijn tas even vast.’  

4

Elke wand in de tentoonstelling laat een apart muziekgenre zien, met alles wat je er over moet weten. Niet alleen leren we van het bestaan van genres als juju en chôro, ook komen we leuke dingen te weten over genres die we al kenden. Emma: ‘Wisten jullie dat rap voortgekomen is uit onder andere voordrachten van baptistische kerkvoorgangers in de Verenigde Staten? Iets wat nu in de publieke opinie vooral geassocieerd wordt met geweld en seksisme, heeft gewoon een kerkelijke oorsprong.’ Nathalie: ‘Ik had dezelfde openbaring bij rock ’n roll. Ik dacht daarbij meteen aan rockabilly en Elvis Presley, maar het genre is blijkbaar ontstaan uit R&B van de jaren 20.’ We schreven eerder al dat je je oordopjes niet moet vergeten: naast informatieve teksten, kan je bij veel wandjes namelijk ook naar muziekfragmenten luisteren.

3.JPG

Emma: ‘Als je aan muziek denkt, denk je toch snel aan een concert, niet aan een museum. Deze tentoonstelling laat zien dat andere kunstvormen – naast beeldende kunst – ook thuishoren in een expositieruimte.’ Nathalie: ‘Een tentoonstelling is ook niet per definitie een soort vitrine voor beeldende kunst. Het kan ook gaan om documentair materiaal; dat hebben we bijvoorbeeld al kunnen zien bij de World Press Photo-tentoonstelling. Hier krijgen we een les in muziekgeschiedenis. Ik vind een museum een ideale plek om meer te leren over cultuur en de wereld in het algemeen.’ Renee: ‘Dat is ook precies de doelstelling van het Tropenmuseum. Ik dacht vroeger dat het echt zo’n kindermuseum is, waar je op schoolreisjes naartoe gaat. Maar zowel de vaste collectie, als de tentoonstellingen spreken een heel breed publiek aan. En de open indeling zorgt ervoor dat je een sneak preview krijgt van wat er op de andere verdiepingen te zien is; dat maakt nieuwsgierig!’

6

Het Tropenmuseum is een aanrader op zichzelf, en de tentoonstelling ‘Rhythm & Roots’ is dat zeker ook. Na ons bezoek zijn we in een top humeur en zeker nog niet uitgeluisterd. Gelukkig hoeft dat ook niet: op 22tracks.nl/tropenmuseum kan je de muziek uit de tentoonstelling (en meer nummers) gewoon nog een keer beluisteren.


De tentoonstelling ‘Rhythm & Roots’ is nog t/m 30 oktober 2016 te zien in het Tropenmuseum. Meer info: https://tropenmuseum.nl/nl/tentoonstelling-RhythmRoots

Advertenties

Further Projects